Narzędzia używane do wycinki i obróbki drewna mogą być
zagrożeniem dla zdrowia i życia. W 2019 roku doszło do 1222
wypadków w wyniku pochwycenia i uderzenia przez części ruchome
maszyn i urządzeń, 472 wypadków przy zetknięciu się z ostrymi
narzędziami i innymi ostrymi przedmiotami. W grupie uderzenie,
przygniecenie przez materiały i przedmioty transportowane
mechanicznie lub ręcznie 193 wypadki zakończyły się wypłatą
odszkodowania. Przejechanie, uderzenie, pochwycenie przez środek
transportu w ruchu to 145 wypadków. Przy pozyskiwaniu drewna na
potrzeby gospodarstwa rolnego istnieją zagrożenia wypadkiem we
wszystkich wymienionych grupach. Niewłaściwy sposób ścinki, brak
wiedzy o zasadach pracy z narzędziami i maszynami, niesprawne
narzędzia, niewłaściwy sposób transportu zwiększają ryzyko
wypadku. Wypadki podczas pozyskiwania drewna powodują często
poważne obrażenia, kalectwo a nawet skutkują śmiercią.
Rolnik pamiętaj o podstawowych zasadach zmniejszających ryzyko wypadku:
- Przygotowanie pilarki łańcuchowej do pracy oraz znajomość ogólnych zasad pracy z tym narzędziem – zapoznaj się z instrukcją obsługi, sprawdź działanie hamulca bezpieczeństwa, stopień napięcia i ostrość łańcucha (łańcuch powinien być naciągnięty, należy go regularnie ostrzyć, uzupełniać olej, który odpowiada za właściwe smarowanie). Nie pracuj w trudnych warunkach pogodowych.
- Używanie odzieży roboczej - najbardziej odpowiednia jest odzież z wkładką antyprzecięciową, buty na protektorze z metalowymi noskami. Pamiętaj o kasku z ochronnikami słuchu i goglach zabezpieczających oczy.
- Dobry stan psychofizyczny rolnika - przystępując do pracy bądź wypoczęty i skoncentrowany. Praca po spożyciu alkoholu jest niedopuszczalna.
- Bezpieczne uruchamianie pilarki spalinowej - uruchamiaj pilarkę „z ziemi” lub w pozycji stojącej (najważniejsze jest unieruchomienie pilarki zabezpieczające przed nieskontrolowanym uderzeniem prowadnicy). Nigdy nie unoś pilarki powyżej linii barków.
- Ścinka drzew stojących - pamiętaj o pomocy drugiej osoby, ustal zasady porozumiewania się, określ kierunek obalania drzewa, pozostawianie tzw. Zawiasów, które spowalniają i utrzymują kierunek obalania, stosowanie klinów, usunięcie połamanych gałęzi, używanie kleszczy do ściągania zawieszonych drzew.
- Obcinanie gałęzi – stosuj pilarki na wysięgniku, stabilnie ustawiaj drabinę, stosuj ochronę głowy i oczu. Włączaj hamulec bezpieczeństwa, pilarka powinna być ustawiona równolegle do ściętego pnia, nie stawaj na ściętym drzewie, gałęzie odcinaj górną częścią prowadnicy, zwróć szczególną uwagę przy obróbce drzew suchych, spróchniałych, naprężonych.
- Załadunek i transport drewna – stosuj się do dopuszczalnych norm dźwigania (30 kg dla mężczyzn przy pracy stałej i 50kg przy pracy dorywczej), stosuj rękawice ochronne, obuwie robocze, zabezpieczaj ładunek poprzez spinanie pasami. Podczas transportu nie przebywaj na transportowanym drewnie, unikaj gwałtownego hamowania i skrętów oraz nadmiernej prędkości. Składuj drewno w miejscu wyznaczonym z dala od ciągów komunikacyjnych, na stabilnym podłożu.
- Cięcie oraz łupanie drewna - dbaj o porządek w miejscu pracy, stosuj środki ochrony osobistej, dbaj o dobry stan techniczny narzędzi. Przy pacy z pilarką tarczową sprawdzaj kompletności i mocowania osłon (górnej części płyty oraz pasa transmisyjnego), zamontuj klin rozszczepiający, uważnie przesuwaj drewno po blacie w kierunku tarczy, dbaj o to, aby osoby postronne przebywały poza zasięgiem urządzenia, wyłącz silnik po zakończeniu pracy.
- Zabieraj ze sobą zawsze apteczkę pierwszej pomocy oraz telefon z numerami alarmowymi.
Rolniku pamiętaj, pozyskiwanie drewna na potrzeby gospodarstwa wiąże się z wysokim ryzykiem wypadku skutkującym urazami kończyn, tułowia oraz głowy. Stosując zasady właściwej obsługi narzędzi oraz organizacji pracy, zwiększamy swoje bezpieczeństwo, zachowując ciągłość pracy w gospodarstwie.
Marek Rusak
Kierownik PT KRUS
W Trzebnicy
Źródła:
- Wypadki przy pracy i choroby zawodowe rolników oraz działania prewencyjne KRUS w 2019
- Broszura KRUS „ Bezpieczne pozyskiwanie drewna na potrzeby gospodarstwa rolnego.
